Bibliotheekbezoek: Ludgerus ruilbibliotheek in Vierakker

[Bijgewerkt 02-04-2018]  Deze ruilbibliotheek bestaat niet meer vanaf 31 dec. 2015. Het cafeetje hadden wij al eens eerder bezocht. En ik was toen meteen gecharmeerd van dit aparte stekje. Het café is gevestigd in het Ludgerusgebouw, het oude parochiehuis. Het is een echt dorpshuis, een ontmoetingscentrum voor de inwoners van Wichmond, Vierakker en omstreken.

Sinds voorjaar 2010 is het beheer in handen van Gea Oosterveld en Jos Boesveld. Jos, van beroep timmerman en molenmaker, heeft de zaak meteen flink onder handen genomen. Wij raakten met hem aan de praat en kregen spontaan een uitgebreide rondleiding. Het eetcafé beschikt nu over een professionele bar. Er is nieuw sanitair geïnstalleerd. En op de kaart staan nu louter streekproducten en lokale lekkernijen. Voor de toevallige bezoeker is het koekje bij de koffie een collectors item… Naast het café, afgescheiden door een vouwwand, bevindt zich een grote zaal met podium. Geschikt voor feesten, partijen en toneelvoorstellingen. De ruimte is geheel opnieuw geschilderd en van passend meubilair voorzien. Jos ziet er zorgvuldig op toe dat de vroegere authentieke uitstraling bewaard blijft. Bij een bevriende schilder wist hij de hand te leggen op een voorraad geschikte verf, in de stemmige kleuren donkerpaars, bruin en anthraciet. Achter deze toneelzaal is een kleiner zaaltje dat eveneens gebruikt kan worden voor bijeenkomsten of vergaderingen.

Maar de grootste attractie zit verder weg verstopt, helemaal achter in het gebouw. Daar is namelijk een bibliotheek ondergebracht. Een ruilbibliotheek. Dat verschijnsel kende ik nog niet. Op het internet vond ik slechts een paar andere vermeldingen van ruilbibliotheken, o.a. een ruilbibliotheek in IJburg en een tijdelijke ruilbibliotheek in de wijk Vathorst, Amersfoort. Het Belgische dorpje Lillo, midden in het Antwerpse havengebied, profileert zich als boekendorp met o.a. een boekenmarkt en een ruilbibliotheek. Ruilen is overigens een heel moderne trend. Van kleding tot huizen, vrijwel alles kan geruild. Ook boeken, zoals deze Engelse website laat zien (zie toevoeging onderaan). En dan is er ook nog Letscontact Nederland, de Nederlandse organisatie van het Local Exchange Trading Suystem (LETS).

Uit een artikel in Contact, nieuwsblad voor Bronckhorst en omgeving, blijkt dat de Ludgerus-bibliotheek een lange voorgeschiedenis heeft. Al in 1978 is sprake van een bibliotheek in het parochiehuis. Wat voor soort bibliotheek maakt het artikel echter niet duidelijk. In 2007 wordt een ruilbibliotheek geopend, op initiatief van de vorige beheerders Mattie en Sjaan Bakker. Zij zorgen ook voor fraaie kasten (zie foto). Het ruilprincipe is eenvoudig. Inwoners van Vierakker en Wichmond kunnen boeken waar zij afstand van willen doen aan de bibliotheek schenken. Voor elk ingebracht boek mogen zij een ander boek meenemen. In de loop van de jaren is de collectie aardig gegroeid, ook met bijdragen van anderen.

Ik schat dat er nu zo’n 1000-1500 banden staan, romans, jeugdboeken en non-fictie. Aan die boeken zelf zie je het niet, maar je zou haast denken dat deze ruilbibliotheek stamt uit een ver verleden. Aan het begin van de 20e eeuw bestond er een bonte schakering van allerlei lokale bibliotheken en bibliotheekjes: volksbibliotheken, uitleenbibliotheken, leesgezelschappen, verenigingsbibliotheken en nog veel meer. Allemaal voorlopers van de hedendaagse openbare bibliotheek. De Ludgerus-bibliotheek zou daar zomaar tussen passen als een variant van de vroegere winkelbibliotheek. Zeg maar cafébibliotheek, in plaats van bibliotheekcafé. Als je als bibliothecaris de kans krijgt om dit fenomeen van dichtbij te bekijken laat je die niet liggen. Jos en Gea willen hun bibliotheekvoorziening graag in stand houden. Wel strikt beperkt tot de plaatselijke bewoners. Dat is begrijpelijk. Maar misschien krijg ik nog eens de gelegenheid om te horen hoe het verder gaat met deze bijzondere boekenservice.

Meer: Zie ook de serie De informele bibliotheek .

[02-10-2014] Zondag 28 september was ik met Clasien weer eens op bezoek. Uitbater Jos vertelde dat er binnenkort het een en ander gaat veranderen. De bibliotheek is nu verleden tijd. Het beheer ervan kon er naast het café en de zalenverhuur niet meer bij. Er blijven wel boeken staan, maar louter als decoratie van het kleine achterzaaltje. Dat kan worden gereserveerd voor partijen, feestjes ed. Ook de menukaart gaat er anders uitzien. Jos en Gea willen toe naar een pop-up restaurant, eenmaal in de maand op vrijdag en zaterdag, met een telkens wisselend dinerthema. In oktober is er een – inmiddels al volgeboekte – Italiaanse week. Jammer van de ruilboeken, maar toch weer een andere goede reden om bij Ludgerus langs te gaan.

[01-01-2016] Na zes jaar hebben uitbaters Jos en Gea besloten om iets anders te gaan doen. Het koffie/eethuis is vanaf 31 dec. 2015 gesloten. Maar voorjaar 2016 komt er een opvolger: chocolaterie Magdalena. Dat gaan we zien!

[04-10-2017] De bekende ReadItSwapIt (RISI) site werd na 12 jaar in oktober 2017 gesloten. Het RISI forum is voorlopig nog wel bereikbaar.

.